BÀI DỰ THI “ĐẠI SỨ VĂN HÓA ĐỌC” NĂM 2025

BÀI DỰ THI “ĐẠI SỨ VĂN HÓA ĐỌC” NĂM 2025

          Câu 1: Trong các tác phẩm đã đọc, tác phẩm nào có tác động mạnh mẽ đến tư duy của anh (chị), khơi dậy khát vọng, ý chí phấn đấu, tiên phong, sáng tạo, tự tin bước vào kỷ nguyên mới của dân tộc.

Trả lời

         Trong những ngày tháng Tư lịch sử năm 2025, khi cả nước hân hoan kỷ niệm 50 năm giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước, cuốn sách "Nguyễn Thị Bình - Gia đình, Bạn bè và Đất nước" đã đến với em như một nguồn sáng rực rỡ, soi chiếu vào tâm hồn và khơi dậy những khát vọng lớn lao. Không chỉ là một cuốn hồi ký, tác phẩm đã trở thành một người bạn đồng hành, một nguồn động lực mạnh mẽ, giúp em hiểu sâu sắc hơn về lịch sử hào hùng của dân tộc, về những con người đã góp phần làm nên kỳ tích. Qua từng trang sách, hình ảnh bà Nguyễn Thị Bình, một người phụ nữ Việt Nam kiên cường, tài năng và đầy lòng yêu nước, đã truyền cho em ngọn lửa của ý chí phấn đấu, tinh thần tiên phong, sáng tạo và sự tự tin để bước vào kỷ nguyên mới – kỷ nguyên vươn mình của dân tộc Việt Nam.

         Cuốn sách "Nguyễn Thị Bình - Gia đình, bạn bè và Đất nước", được xuất bản bởi Nhà xuất bản Chính trị Quốc gia Sự thật năm 2025 (xuất bản lần thứ hai), dày 266 trang, khổ giấy 24 x 16 cm, là một tác phẩm hồi ký chân thực và xúc động về cuộc đời của bà Nguyễn Thị Bình, nguyên Phó Chủ tịch nước, nữ Bộ trưởng Ngoại giao đầu tiên, Trưởng đoàn đàm phán của Chính phủ Cách mạng lâm thời Cộng hòa miền Nam Việt Nam tại hội nghị Paris. Bà là một nhà ngoại giao tài ba và một người phụ nữ Việt Nam kiên cường. Nội dung sách trải dài từ những năm tháng tuổi thơ, những biến động lịch sử của đất nước, đến những năm tháng hoạt động cách mạng và sự nghiệp ngoại giao đầy vinh quang. Qua lối viết giản dị, gần gũi, tác giả đã khắc họa thành công hình tượng một người phụ nữ Việt Nam bản lĩnh, tài năng, giàu lòng yêu nước và tinh thần nhân văn sâu sắc.  

         Cuốn sách có tác động mạnh mẽ đến tư duy của em bởi nó không chỉ là một trang sử sống động, mà còn là một nguồn cảm hứng bất tận. Mặc dù em đang sống trong thời bình, nhưng những ngày qua cả nước hân hoan hướng về thành phố Hồ Chí Minh để kỉ niệm năm mươi năm giải phóng miền Nam, thống nhất đấy nước thì tấm gương về bà Nguyễn Thị Bình - một người phụ nữ đã vượt qua mọi khó khăn, thử thách để cống hiến cho đất nước, đã khơi dậy trong em khát vọng cống hiến, ý chí phấn đấu không ngừng. Những câu chuyện về sự sáng tạo, bản lĩnh và tinh thần tiên phong của bà trong hoạt động ngoại giao đã truyền cho em sự tự tin để bước vào kỷ nguyên mới, sẵn sàng đối mặt với những thách thức và góp phần xây dựng một Việt Nam ngày càng phát triển.

         Nguyễn Thị Bình tên thật là Nguyễn Thị Châu Sa, sinh ngày 26 tháng 5 năm 1927 (Đinh Mão) tại Châu Thành, tỉnh Đồng Tháp. Quê quán ở xã Điện Quang, huyện Điện Bàn, tỉnh Quảng Nam. Bà sinh ra trong một gia đình có truyền thống yêu nước. Đặc biệt, bà là cháu ngoại của nhà chí sĩ Phan Châu Trinh, một nhà yêu nước có tiếng trong lịch sử Việt Nam. Truyền thống gia đình đã ảnh hưởng sâu sắc đến bà, hun đúc trong bà lòng yêu nước và tinh thần đấu tranh cho độc lập dân tộc.

         Lật giở những trang đầu của tập hồi kí, em hoài niệm về một miền quê: “Quê hương tôi không giàu nhưng thật phong phú: những đồng lúa xanh ngát, sông ngòi giăng khắp- sông Thu Bồn nổi tiếng; sông Hàn ngắn mà đầy và khỏe, sông Trường Giang rất đặc biệt không đổ từ trên  núi xuống mà nối từ một cửa biển này sang cửa biển khác;…” (trang 9) ta thấy bà Nguyễn Thị Bình đã trân trọng vẻ đẹp mộc mạc, bình dị và sức sống mãnh liệt của mảnh đất này.

         Còn tuổi thơ của bà, bà viết: “Những ngày tháng tuổi thơ ảnh hưởng lâu dài trong cả cuộc đời tôi, trong hoạt động xã hội lẫn đời sống riêng”… (trích trang 14). Đọc câu văn này, em lại liên tưởng đến tuổi thơ của mình, em cũng được sống ở miền quê Đơn Dương thanh bình, chắc chắn tuổi thơ nơi miền quê này cũng sẽ ảnh hưởng đến tương lai của em sau này.

         Đọc đến trang 20 của tập hồi kí, em rất vui mừng  vì bà Nguyễn Thị Bình viết: “Tôi là người hạnh phúc”. Vâng! bà đã hạnh phúc trong gia đình của mình. Với bà, gia đình đóng một vai trò quan trọng trong việc hình thành nhân cách và lý tưởng của bà. Bà tâm sự: “Đời tôi, do công tác nên thường xa gia đình, nhưng những người thân yêu của tôi như bao giờ cũng luôn ở cạnh, gắn bó và là động lực trong mọi công việc của tôi. Cũng có thể nói tôi có một cuộc đời rất lạ: không thể tách ảnh hưởng và tình thương của gia đình trên mỗi bước đường nhiều nỗi gian truân của mình. Đó là sức mạnh và cũng là hạnh phúc của đời tôi” (trang 24).

         Những trang hồi ký cho thấy gia đình là điểm tựa tinh thần vững chắc, là nguồn động viên lớn lao trong suốt cuộc đời hoạt động cách mạng và ngoại giao của bà. Tình yêu và sự hi sinh của những người thân yêu đã tiếp thêm cho bà sức mạnh để bền lòng vượt qua những năm tháng gian khổ. Những kỷ niệm thuở nhỏ được bà thuật lại trong các chương sách, cho thấy sự ảnh hưởng từ những người thân đến việc hình thành nhân cách của bà. Tình cảm gia đình ấm áp, sự giáo dục từ những người thân yêu đã góp phần tạo nên một Nguyễn Thị Bình kiên cường, bản lĩnh.

         Bên cạnh đó, trong cuốn hồi ký "Gia đình, Bạn bè và Đất nước", bà Nguyễn Thị Bình đã dành những trang viết đầy cảm xúc và trân trọng để nói về những người bạn đã đồng hành cùng bà trên con đường hoạt động cách mạng đầy gian khổ. Bà viết: “Cuối năm 1946, tôi được giao nhiệm vụ tổ chức Hội Phụ nữ Cứu quốc, bắt đầu là ở hội 5, nơi gia đình tôi sống, rồi từng bước được cử lên Hội Phụ nữ Cứu quốc thành phố. Bạn cùng lớp lúc bấy giờ có chị Nga, chị Hữu Bích, các chị Đạt, Hạnh, Tư Kiều, nhưng thân thiết nhất với tôi là Duy Liên” (trang 31). Bà kể về những người bạn cùng chí hướng, những người đã cùng bà chia sẻ những khó khăn, nguy hiểm trong những năm tháng đấu tranh: “Trong những người cùng bị giam cầm với chúng tôi có nhiều người vốn thuộc  giới anh chị lưu manh, sau một thời gian tiếp xúc với chúng tôi, nhiều người đã tỉnh ngộ và trở thành người tốt, một số về sau tích cực tham gia kháng chiến” (trang 46). Đó là những người bạn đã cùng bà tham gia vào các hoạt động bí mật, những người đã cùng bà gánh vác trách nhiệm nặng nề của cuộc kháng chiến. Bà nhớ về những người bạn đã hy sinh anh dũng, những người đã để lại trong lòng bà những nỗi đau xót và niềm tiếc thương vô hạn. Bên cạnh những người bạn hoạt động cách mạng, bà cũng nhắc đến những người bạn trong cuộc sống đời thường, những người đã mang đến cho bà những niềm vui, sự ấm áp và sự động viên tinh thần. Bà trân trọng những tình bạn chân thành, những mối quan hệ gắn bó đã giúp bà vượt qua những thử thách của cuộc đời. Trang 64 bà bộc bạch: “Có lẽ, trong đời mình, tôi có may mắn lớn là lúc nào xung quanh cũng có nhiều bạn bè, cùng chia sẻ những suy nghĩ, ý tường cũng như những khó khăn, thử thách,…cho tôi thêm tự tin và sức mạnh”. Như vậy, qua những trang viết về bạn bè, bà Nguyễn Thị Bình đã thể hiện một cách sâu sắc tình cảm trân quý đối với những người đã cùng bà chia sẻ những kỷ niệm, những khó khăn và những niềm vui trong cuộc sống. Những người bạn đã góp phần làm nên con người bà, một người phụ nữ kiên cường, bản lĩnh và giàu lòng nhân ái.

“Chúng tôi không đàm phán để van xin hòa bình. Chúng tôi đàm phán để khẳng định quyền làm chủ đất nước mình”

         Đối với đất nước, bà Nguyễn Thị Bình đã hiến dâng cả cuộc đời mình cho sự nghiệp giải phóng dân tộc, thống nhất đất nước và xây dựng hòa bình. Từ những năm tháng hoạt động cách mạng bí mật, bà đã góp phần vào cuộc đấu tranh giành độc lập cho Việt Nam. Đặc biệt, vai trò của bà trong đàm phán Hiệp định Paris 1973 đã góp phần quan trọng chấm dứt chiến tranh, tạo tiền đề cho thống nhất đất nước. Trang 116 bà trải lòng: “Đặt bút kí vào bản Hiệp định Paris lịch sử, tôi vô cùng xúc động…Tôi như thay mặt nhân dân và các chiến sĩ cách mạng miền Nam Việt Nam làm nhiệm vụ đấu tranh trên tiền tuyến và trong lao tù căm ngón cờ chiến tháng chói lọi”

         Nguyễn Thị Bình – “Bóng hồng khiêu vũ giữa bầy sói” trên mặt trận ngoại giao Việt Nam. Người ta ví von bà Bình khi ấy như "người phụ nữ khiêu vũ giữa bầy sói" bởi sự thông minh, khả năng tranh luận bằng tiếng Pháp lưu loát. Bên cạnh những tình huống cùng phái đoàn Việt Nam chuẩn bị trước, bà còn biến hóa linh hoạt, đưa ra những luận điệu đanh thép vạch rõ sự phi lý của Mỹ và nêu cao tinh thần yêu chuộng hòa bình của nhân dân Việt Nam. “Chúng ta không bao giờ quên trong thắng lợi vĩ đại của Việt Nam có sự đóng góp to lớn, quý báu, không thể thiếu được của nhân dân các nước xã hội chủ nghĩa, nhân dân yêu chuộng hòa bình và công lý trên toàn thế giới. Và chúng ta biết mở đàu chiến tranh, tiến hành chiến tranh cực kì anh dũng và thông minh, thì cũng biết cách kết thúc chiến tranh thật tuyệt” (trang 136).

(Ảnh từ nguồn Internet)

         Sau khi đất nước hòa bình, bà tiếp tục đóng góp vào sự nghiệp xây dựng và phát triển đất nước trên nhiều lĩnh vực, đặc biệt là giáo dục và ngoại giao. “Tháng 9/1976, tôi được bầu vào Quốc hội và được cử làm Bộ trưởng Bộ Giáo dục nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam” (trang 186). Với vai trò Bộ trưởng Bộ Giáo dục, bà đã góp phần đặt nền móng cho nền giáo dục Việt Nam hiện đại: “Điều thu hoạch lớn nhất của tôi qua giai đoạn này là hiểu rõ hơn, sâu sắc hơn ý nghãi vô cùng quan trọng của giáo dục đối với đất nước và đối với cuộc đời của từng con người”(trang 203). Trên mặt trận ngoại giao (trang 207: Trở lại đối ngoại nhân dân) bà đã góp phần nâng cao vị thế của Việt Nam trên trường quốc tế, đấu tranh cho hòa bình và công lý. Những cống hiến của bà Nguyễn Thị Bình đã trở thành biểu tượng cho lòng yêu nước, tinh thần kiên trung và khát vọng hòa bình của dân tộc Việt Nam.

         Như vậy, bà Nguyễn Thị Bình không chỉ là một nhà lãnh đạo tài ba mà còn là một nguồn cảm hứng lớn lao, tác động mạnh mẽ đến tư duy và khơi dậy khát vọng của nhiều thế hệ người Việt Nam. Bà đã truyền cảm hứng cho nhiều người, đặc biệt là phụ nữ, vượt qua những rào cản và thách thức. Bà luôn khuyến khích thế hệ trẻ phát huy tinh thần tiên phong, sáng tạo và tự tin để bước vào kỷ nguyên mới của dân tộc. Những lời nói và hành động của bà đã truyền động lực cho nhiều người trẻ dám ước mơ và theo đuổi ước mơ của mình. Qua những hoạt động của mình, bà đã góp phần xây dựng niềm tin của người dân vào khả năng phát triển của đất nước, khuyến khích mọi người cùng nhau xây dựng một Việt Nam phồn vinh và hạnh phúc.

         Tấm gương kiên cường và tinh thần cống hiến của bà Nguyễn Thị Bình đã thắp sáng trong em ngọn lửa khát vọng, thôi thúc em không ngừng nỗ lực và vươn lên. Bà đã truyền cho em động lực mạnh mẽ để chinh phục những đỉnh cao tri thức. Và em đã đạt được những thành tích đáng kể: Chín năm liền đạt danh hiệu học sinh giỏi, lớp 10 đạt học sinh xuất sắc, cùng với những giải thưởng từ các cuộc thi như Giải Nhất cuộc thi "Tuổi học sinh" cấp trường, giải Ba cuộc thi "Khởi nghiệp" cấp tỉnh, giải Nhì cuộc thi "Sáng tạo Khoa học kỹ thuật" cấp tỉnh. Đặc biệt mới đây thôi, em đã đạt giải Nhì cuộc thi "Sáng kiến đảm bảo trật tự trường học về phòng chống bạo lực học đường và phòng ngừa lao động trẻ em trai pháp luật". Học tập bà Nguyễn Thị Bình, em đã tìm hiểu sâu về lịch sử dân tộc và lịch sử Đảng bộ huyện Đơn Dương, em đã đạt giải Nhất cấp cụm và giải Ba cuộc thi "Kể chuyện Lịch sử đấu tranh cách mạng huyện Đơn Dương" . Em còn đạt giải Nhất cuộc thi Sáng tạo Thanh thiếu niên cấp huyện và đang dự thi cấp tỉnh. Em cũng tham gia cuộc thi nét đẹp đoàn viên cấp trường và đạt giải Nhì. 

Cuốn hồi kí của bà Bình đã dạy cho em rằng, không chỉ kiến thức mà cả lòng yêu nước, tinh thần trách nhiệm và khả năng sáng tạo đều là những yếu tố quan trọng để xây dựng một tương lai tươi sáng cho bản thân và đất nước. Việc tham gia hội thao quốc phòng và đội tuyển bóng đá nữ cũng là cách em thể hiện tinh thần đồng đội, rèn luyện ý chí và sức khỏe, những phẩm chất mà bà Bình đã thể hiện trong suốt cuộc đời mình. Bà đã truyền cảm hứng cho em, một học sinh nhỏ bé ở Đơn Dương, rằng mỗi cá nhân đều có thể góp phần vào sự phát triển của đất nước, bằng những hành động cụ thể và tinh thần không ngừng học hỏi, bằng ý chí phấn đấu, tiên phong, sáng tạo, em tự tin bước vào kỷ nguyên mới – kỷ nguyên vươn mình của dân tộc Việt Nam.

        Noi gương bà Nguyễn Thị Bình, người phụ nữ kiên cường đã góp phần mang lại hòa bình cho dân tộc, em nguyện sẽ không ngừng học tập, rèn luyện, trau dồi kiến thức và kỹ năng để trở thành một công dân có ích, góp phần xây dựng đất nước ngày càng giàu mạnh và phồn vinh. Những thành tích nhỏ bé em đạt được hôm nay, từ những trang vở đến các hoạt động ngoại khóa, là những viên gạch đầu tiên trên con đường cống hiến. Em tin rằng, mỗi người trẻ chúng ta, bằng sự nỗ lực của bản thân, đều có thể viết tiếp những trang sử vẻ vang của dân tộc.

        Em luôn tự hào vì mình là một người con của quê hương Đơn Dương, Lâm Đồng. Quê em gắn liền với những giá trị văn hóa cổ kính như đường tàu Dran nối liền Ninh Thuận và Đà Lạt. Tuy thời gian đã phủ mờ nhiều nét đẹp xưa, nhưng em luôn ấp ủ ước mơ được khôi phục lại con đường di sản này. Em mong muốn được góp sức để đoạn đường sắt huyền thoại này một lần nữa sống dậy, không chỉ là ký ức mà còn là biểu tượng văn hóa đầy sức sống của mảnh đất quê hương em.

        Cuốn hồi ký "Gia đình, Bạn bè và Đất nước" của bà Nguyễn Thị Bình không chỉ là một trang sử sống động, mà còn là nguồn cảm hứng bất tận, thắp lên trong em ngọn lửa nhiệt huyết và khát vọng cống hiến. Những trang viết về cuộc đời bà, về ý chí kiên cường và tinh thần đấu tranh bất khuất, đã trở thành động lực mạnh mẽ, thôi thúc em không ngừng học tập, rèn luyện và hoàn thiện bản thân. Năm 2025, đất nước ta sẽ kỷ niệm 50 năm ngày giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước.  Đây là dịp để chúng ta ôn lại những trang sử hào hùng, tri ân những hy sinh to lớn của các thế hệ cha anh, và cùng nhau nhìn về tương lai. Như lời bác Tổng bí thư Tô Lâm đã nói, đất nước ta đang bước vào một kỷ nguyên mới, kỷ nguyên của sự phát triển mạnh mẽ và bền vững. Em tin rằng, với tinh thần đoàn kết, ý chí tự lực tự cường và khát vọng vươn lên, chúng ta sẽ viết tiếp những trang sử vẻ vang, xây dựng một Việt Nam hùng cường, sánh vai với các cường quốc năm châu, xứng đáng với những hy sinh và cống hiến của các thế hệ đi trước trong đó có bà Nguyễn Thị Bình – một  nữ chính trị gia xuất sắc của Việt Nam.